koronawirus Polityka Redakcja poleca

Polska 2050: Narodowy Program Szczepień w praktyce

 

Uwagi dotyczące bieżącej realizacji NPSz w odniesieniu do przedstawionego 12 grudnia stanowiska Instytutu Strategie 2050. Prawidłowo wykonane szczepienia na Covid-19 to nasza jedyna narodowa szansa na powrót normalności.

Przede wszystkim martwi bardzo wolne tempo szczepień. Po tygodniu zaszczepionych jest podobno jedynie ok. 50 tys. pacjentów. W takim tempie do końca 2021 r. Zaszczepionych będzie jedynie 2,6 mln pacjentów, a zaszczepienie 30 milionów to niemal 12 lat.

 

Otoczenie prawne:

Program w dalszym ciągu nie zawiera informacji na jakiej podstawie prawnej zostały wytypowane grupy osób, którzy otrzymają szczepionkę, ani wedle jakich szczegółowych kryteriów została ustalona kolejność dostępu do szczepień. Jedyne akty prawne dotyczące NPSz to Rozporządzenia Rady Ministrów z 8 i 10 grudnia 2020 r. w sprawie ustanowienia Pełnomocnika Rządu do spraw Narodowego Programu Szczepień Ochronnych oraz wykonywania szczepień przeciw COVID-19 przez lekarzy, felczerów, pielęgniarki, położne, ratowników medycznych lub higienistki szkolne.

Narodowy Program Szczepień przyjęty uchwałą Rady Ministrów na wiele pytań dotyczących organizacji procesu szczepień nie daje odpowiedzi. Ta forma wydaje się niewystarczająca dla tak skomplikowanego ogólnopolskiego przedsięwzięcia, przede wszystkim w zakresie nadzoru i odpowiedzialności za jego prawidłową realizację.

 

W dniu 29 grudnia 2020 roku dyrektorzy szpitali otrzymali pismo zezwalające na szczepienie rodzin pracowników ochrony zdrowia i/lub pacjentów szpitala, podpisane przez p.o. Prezesa NFZ, zaprzeczające treści NPSz w części definiującej kolejność dostępu do szczepień i „uchylające drzwi” do popełniania rozmaitych nadużyć. Był czas żeby przygotować miejsca szczepień, ludzi, którzy będą szczepić i listy osób do szczepienia wraz z listą rezerwową w razie nieobecności osoby zapisanej na konkretny termin. Wszystkie listy dawno powinny być gotowe.

 

30 grudnia Minister Zdrowia wydał komunikat w sprawie produktu leczniczego Comirnaty. W opinii Ministra Zdrowia oraz Konsultanta Krajowego do spraw farmacji szpitalnej pozyskanie i podanie sześciu dawek z jednej fiolki produktu jest optymalne, dopuszczalne i bezpieczne, przy zastrzeżeniu, że każdorazowo pacjent musi otrzymać pełną dawkę leku Comirnaty, czyli 0,3 ml. Ten komunikat oznacza zaaprobowanie, bez żadnego przewidzianego w przepisach trybu, przez organ administracji publicznej postępowania wbrew treści charakterystyki produktu leczniczego (ChPL)  Comirnaty, z wszelkiego rodzaju konsekwencjami wynikającymi z takiej praktyki, które jednak ponieść mogą podmioty wykonujące szczepienie. Tymczasem ustanowienie państwowego funduszu kompensacyjnego dla osób, u których wystąpią niekorzystne odczyny poszczepienne zapowiedziano, a zasady jego funkcjonowania mają być określone w projekcie ustawy, którego jeszcze nie przedstawiono do konsultacji.

 

Wykorzystywanie 6 dawek zamiast 5 to nie jedyne działanie sprzeczne z dokumentem ChPL. Według dokumentu „wykazano, że po rozcieńczeniu produkt zachowuje stabilność chemiczną i fizyczną przez 6 godzin w temperaturze od 2°C do 30°C. Jeśli produkt nie jest zużyty natychmiast, odpowiedzialność za okres i warunki przechowywania przed zastosowaniem ponosi użytkownik”. Zatem nie należy przygotowywać kilku strzykawek „na zapas”.

 

Pozostaje mieć nadzieję, że rządzący nie zdecydują się za chwilę na kolejne odstępstwo od ChPL, które będzie polegało na wydłużeniu odstępu pomiędzy pierwszym a drugim szczepieniem produktem leczniczym Comirnaty. Taka decyzja, przy sprzeciwie producenta firmy Pfizer, została podjęta na obszarze Wielkiej Brytanii.

 

Technika przygotowywania i podawania szczepionki:

W stanowisku Instytutu Strategie 2050 zwrócono uwagę, że osoby, które mają wykonywać szczepienia w ramach Programu powinny mieć możliwość odbycia krótkiego przeszkolenia, jeśli nie wykonują szczepień na co dzień. To szczególnie ważny punkt, który nie został zrealizowany, a skutki tego widzimy chociażby w medialnych przekazach ze szczepień. Poprawne przygotowywanie próbek i technika podawania szczepionki również nie było przedmiotem szeroko zakrojonych szkoleń. Najczęstsze błędy przy deponowaniu szczepionki w mięsień naramienny to zbyt krótka igła i zły kąt wkłucia. Niewłaściwa technika wykonania szczepienia to ogromne ryzyko braku jego skuteczności. Powtarzające się przypadki zachorowania na COVID-19 osób potencjalnie zaszczepionych będą podnoszone jako argument przeciwko szczepieniu. Brakuje również informacji o szkoleniu osób kwalifikujących do szczepień jak prawidłowo zebrać wywiad, również w zakresie możliwości wystąpienia odczynów natychmiastowych, przeprowadzić badanie przedmiotowe, wcześnie rozpoznać ostre powikłanie poszczepienne i udzielić pomocy w trakcie wystąpienia reakcji anafilaktycznej.

 

Dystrybucja i logistyka:

Według NPSz transze szczepionek od poszczególnych producentów miały być dzielone w taki sposób, aby zabezpieczyć obydwie dawki wymagane do zaszczepienia jednej osoby z jednej dostawy. To była pierwsza zasada NPSz, która została złamana już w chwili rozpoczęcia projektu. Pierwsza dostawa wynosiła 10 tysięcy sztuk szczepionek i tyle osób zostało z tej transzy zaszczepionych.

 

Kolejność szczepień:

W 0 etapie i w 1 etapie kolejności szczepień nie uwzględniono chorych, którzy z różnych przyczyn wymagają leczenia szpitalnego, lub przewiduje się, że taka konieczność się pojawi. W etapie 0 należy również uwzględnić studentów medycyny, którzy muszą uczestniczyć w zajęciach przy pacjencie. Jest to grupa, z którą łatwo się skontaktować dzięki listom posiadanym przez uczelnię. Studenci medycyny mogą być również szybko zapraszani do szczepień, w przypadku gdy ktoś zapisany się nie zgłosi. W 0 etapie należałoby uwzględnić rodziców dzieci leczonych w oddziałach intensywnej terapii dla dzieci, chorych przewlekle dializowanych, u których zakażenie koronawirusem wiąże się z ogromnym ryzykiem zgonu. Niezbędne jest umożliwienie szczepienia w etapie 1 wszystkim osobom powyżej 16 roku życia, z chorobami współistniejącymi lub w trakcie terapii, mogących przyczyniać się do zwiększonej śmiertelności z powodu COVID 19.

 

Należałoby jak najszybciej umożliwić zapisywanie się seniorów 60 plus do szczepień w trakcie etapu 1. Takie listy już powinny być gotowe albo ich powstawanie właśnie powinno się kończyć. Wszyscy seniorzy mają swoje poradnie rodzinne, które mogą stworzyć takie listy, ewentualnie korzystając z pomocy studentów 6 roku medycyny. Gdy proces szczepień rozpocznie się również w jednostkach POZ, utworzone wykazy osób do zaszczepienia będą mogły stanowić tzw. listy rezerwowe.

 

Dla zabezpieczenia szpitali węzłowych przed ryzykiem zmarnowania dawek szczepionek, powinna zostać wprowadzona zasada możliwości zaszczepienia wszystkich chorych przebywających w danym momencie w szpitalu, kwalifikujących się do zaszczepienia i wyrażających na szczepienie zgodę.

Wreszcie pojawia się problem nauczycieli, dla których rządzący przewidzieli w drugim tygodniu stycznia obowiązkowe testowanie w kierunku obecności zakażenia SARS-CoV-2. Dane z Ministerstwa Edukacji i Nauki mówią o konieczności przetestowania 130 tysięcy nauczycieli klas I-III, a także że od wyniku tego testowania zależy, czy szkoły zostaną otwarte dla edukacji wczesnoszkolnej. Przed testowaniem nauczycieli, te co najmniej 130 tysięcy osób musi zostać wpisanych do systemu EWP. Mają to robić pracownicy powiatowych SANEPID-ów. To ogrom niepotrzebnej pracy dla służb wycieńczonych dotychczasową pracą. Może zatem warto rozważyć, przesunięcia tej grupy nauczycieli z grupy 1 do szczepienia już teraz, łącznie z grupą 0.

 

Powiązane tematycznie

Subscribe
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments

Wykorzystujemy pliki cookies do prawidłowego działania serwisu, aby oferować funkcje społecznościowe, analizować ruch na portalu i prowadzić działania marketingowe. Więcej informacji znajdziesz w polityce prywatności. Czy zgadzasz się na wykorzystywanie plików cookies? Akceptuję Wyjaśnienie

0
Would love your thoughts, please comment.x
()
x