Polityka Recenzje Redakcja poleca Z kraju

Jakie „razem” Polaków?

Jakie razem Polaków w XXI wieku – wokół zasad, celów czy zagrożeń? – pod tym hasłem odbył się w ostatnią sobotę, 19 października, XIV Kongres Obywatelski. Miejscem debaty było Centrum Nauki Kopernik w Warszawie. W tym obywatelskim spotkaniu wzięło udział blisko 600 osób z około 120 miejscowości.

Tematem przewodnim tegorocznego Kongresu było polskie „razem”. Wokół czego je budować? Dlaczego tak bardzo go dziś potrzebujemy? Czy jesteśmy w stanie pojednać się nie tylko w obliczu wspólnego zagrożenia, ale też wokół zasad, celów czy wartości? Uczestnicy Kongresu starali się znaleźć odpowiedzi na te pytania.

dr Jan Szomburg

Tegoroczną edycję wydarzenia tradycyjnie już otworzył inicjator Kongresu Obywatelskiego, Prezes Zarządu Instytutu Badań nad Gospodarką Rynkową, dr Jan Szomburg. W swojej prezentacji zwracał uwagę na dwupółkulowość Polski – z jednej strony mamy bowiem półkulę „liberalno-indywidualistyczną”, a z drugiej „konserwatywno-wspólnotową”. Obydwie te półkule się przenikają, uzupełniają i korzystają z siebie nawzajem. Trudno byłoby sobie wyobrazić rozwój, a nawet przetrwanie Polski bez którejkolwiek z nich. Niemniej jednak to w dużej mierze między tymi dwiema półkulami przebiega dziś główna oś polskiego konfliktu, „rozlewającego się” na całe społeczeństwo. Zdaniem dra Szomburga, aby zbudować polskie „razem” niezbędna jest nam dziś synteza kulturowo-tożsamościowa, łącząca obydwie półkule. Ich spoiwem mogłyby być natomiast respektowane przez wszystkich Polaków zasady podstawowe.

Adam Struzik

Następnie głos zabrali Marszałek Województwa Mazowieckiego Adam Struzik, a także Dyrektor Centrum Nauki Kopernik, Robert Firmhofer. Pierwszy, nawiązując do Obchodów 20-lecia Samorządności Regionalnej, które odbyły się w ramach tegorocznego Kongresu, zwracał uwagę na to, że dzięki samorządności i solidarności – również w wymiarze europejskim – udało się stworzyć silne polskie regiony. Drugi natomiast spuentował swoją wypowiedź słowami, że „interesującą formą bycia „razem” w sytuacji, kiedy nie zawsze mamy wspólne wartości i nie zawsze potrafimy zgodzić się co do rozwiązań, które są dla nas najlepsze, jest zaczęcie od różnic. Wyeksplikowanie tego co nas różni po to, by potem poszukać tego, co nas łączy”.

Podczas debaty otwarcia prof. Piotr Sztompka z Uniwersytetu Jagiellońskiego wskazywał na to, że przestrzeń moralna jest słabym ogniwem naszego rozwoju. Ocenił, że w tym kontekście kluczowa jest rola elity politycznej – to za jej sprawą przestrzeń ta może zostać odbudowana, bądź też doszczętnie zniszczona. Doradca Prezydenta RP, prof. Andrzej Zybertowicz wskazywał natomiast na pięć fundamentów budowy polskiego „razem”, wśród których znalazły się m.in. unikanie przemocy oraz kłamstwa oraz docenienie roli chrześcijaństwa w konstytuowaniu się polskości. W tej sesji wystąpiły też: redaktor naczelna miesięcznika „Znak”, Dominika Kozłowska, która mówiła o tym, jakie wartości mogą łączyć wierzących i niewierzących, a także Prezeska Stowarzyszenia Sołtysi Mazowsza, Grażyna Jałgos-Dębska, której wystąpienie dotyczyło tego, jak budować wspólnotę opartą na wspólnych celach.

Po sesji otwierającej przyszedł czas na dwie rundy sesji tematycznych – na każdą z rund składało się 5 sesji, podczas których Kongresowicze debatowali m.in. na temat edukacji, rozwoju proinnowacyjnego czy kultury obywatelskiej.

Największą popularnością cieszyła się, tradycyjnie już, sesja edukacyjna, która w tym roku odbyła się w formie warsztatu. Jej hasłem przewodnim było: Jakie razem w edukacji po  reformie i protestach nauczycieli? Uczestnicy sesji dyskutowali m.in. o tym, jakie współdziałanie rodziców i nauczycieli najlepiej wspiera uczniów, o jakiej szkole uczniowie powiedzą „nasza”, czy też jak powinna wyglądać współpraca szkoły z samorządem lokalnym. Bardzo dobrze oceniona została również sesja pt. Idea prawdy – czy jest nam jeszcze potrzebna? Kierownik Zakładu Etyki Instytutu Filozofii Uniwersytetu Warszawskiego, prof. Paweł Łuków, słusznie zauważył, że „część ludzi mija się z prawdą, bo nie ustaliła nawet, co tą prawdą jest”.

W tym roku aż trzy sesje tematyczne były związane z problemem zmian klimatycznych, a jedna z nich – Ratunek dla klimatu i powietrza – poprzez indywidualne zachowania czy zmiany systemowe – była sprofilowana szczególnie pod osoby młode. Jedna z prelegentek sesji, Zofia Krajewska z Młodzieżowego Strajku Klimatycznego, zwracała uwagę na to, by przeciwdziałając zmianom klimatycznym skupić się na zasadniczym celu, jakim jest ograniczenie emisji dwutlenku węgla, nie koncentrując się w zbyt dużym stopniu na szczegółach. Jej zdaniem często jest tak, że „szczegóły dzielą, a nie łączą. Gdybyśmy jako różne organizacje i ruchy proekologiczne mieli stworzyć wspólny, bardzo szczegółowy problem, szybko byśmy pokłócili się o pojedyncze detale”.

W ramach tegorocznego Kongresu Obywatelskiego odbyły się też uroczyste Obchody 20-lecia Samorządności Regionalnej, na które składały się dwie sesje tematyczne: uczestnicy pierwszej starali się podsumować minione dwie dekady samorządności, natomiast podczas drugiej zastanawiali się nad kluczowymi wyzwaniami, które stoją dziś przed regionami. Nie zabrakło znamienitych mówców, wśród których znaleźli się m.in. Marszałek Województwa Mazowieckiego, Adam Struzik, Marszałek Województwa Zachodniopomorskiego i Prezes Związku Województw RP, Olgierd Geblewicz czy europosłanka prof. Danuta Hübner. Podczas debat nie uciekano również od trudnych tematów – były Marszałek Województwa Małopolskiego, Janusz Sepioł, stwierdził chociażby, że paradoksalnie, pomimo tego, iż regiony są coraz bogatsze, „wysychają” ze względu na coraz mniejszą sprawczość oraz rozpoznawalność w świadomości publicznej. Z kolei prof. Danuta Hübner zwróciła uwagę na to, że wspólnotę regionalną można efektywnie budować tylko oddolnie oraz tylko na wspólnych wartościach – budowanie na bazie wspólnych antagonizmów jest zazwyczaj kruche.

prof. Bralczyk

Po sesjach tematycznych przyszedł czas na sesję plenarną zamykającą XIV Kongres Obywatelski, która była poświęcona roli kultury w budowaniu polskiego „razem”. Wzięli w niej udział m.in. kulturoznawczyni prof. Barbara Fatyga z Uniwersytetu Warszawskiego oraz językoznawca prof. Jerzy Bralczyk, reprezentujący tę samą uczelnię. To właśnie prof. Bralczyk wygłosił tezę, która z pewnością zapadła w pamięć uczestnikom Kongresu – „Co ludzi łączy? To, co dzielą z innymi”.

To, co stanowi największą wartość Kongresu Obywatelskiego to samo spotkanie – zarówno w sensie fizycznym, jak i mentalnym – różnych środowisk, poglądów, idei w atmosferze otwartości, optymizmu, zaufania i wiary w potencjał ludzi. To jedyne wydarzenie w Polsce, na którym każdy obywatel ma możliwość wypowiedzi przed bardzo zróżnicowanym audytorium.

Debata pokongresowa będzie kontynuowana na łamach thinklettera Kongresu Obywatelskiego Idee dla Polski, na stronie internetowej Kongresu Obywatelskiego ( www.kongresobywatelski.pl ) oraz Facebooku. Rekomendacje płynące z dyskusji zostaną zebrane w publikacjach książkowych z serii wydawniczej „Wolność i solidarność”.

Partnerzy XIV Kongresu Obywatelskiego: Polsko-Amerykańska Fundacja Wolności, Kulczyk Investments, Samorząd Województwa Mazowieckiego, Związek Województw RP, Centrum Nauki Kopernik.

Organizatorem Kongresów Obywatelskich jest Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową. W tym roku 11 maja odbył się w Gdańsku XI Pomorski Kongres Obywatelski, a 19 października XIV Ogólnopolski Kongres Obywatelski w Warszawie.


Kongres Obywatelski to długofalowy projekt, którego celem jest uczynienie z Polski lepszego miejsca do pracy i życia. Chcemy to czynić poprzez autorefleksję, spotkania, wymianę dobrej energii i budowanie polskiego RAZEM w duchu wzajemnego szacunku i uznania. Chcemy być RAZEM, pomimo tego, że pochodzimy z różnych miejscowości i działamy w różnych branżach i środowiskach. Mamy często odmienne poglądy i reprezentujemy wszystkie pokolenia. Łączy nas to, że Polska nie jest nam obojętna – wspólnie „wyprzedzamy przyszłość” i zastanawiamy się nad naszym rozwojem.

informacja o XIV Kongresie Obywatelskim

 

 

Powiązane tematycznie

Jak skuteczniej chronić przyrodę na terenach wiejskich

Eko Animals

Kolejne osoby zatrzymane do sprawy GetBack

Redakcja

Każdy może przeciwdziałać globalnemu ociepleniu

Eko Animals

Dodaj komentarz

avatar
400
  Subscribe  
Powiadom o

Wykorzystujemy pliki cookies do prawidłowego działania serwisu, aby oferować funkcje społecznościowe, analizować ruch na portalu i prowadzić działania marketingowe. Więcej informacji znajdziesz w polityce prywatności. Czy zgadzasz się na wykorzystywanie plików cookies? Akceptuję Wyjaśnienie